Lasy pokrywają 31% strefy lądowej na naszej planecie. Nie sposób przecenić ich znaczenia dla ludzi i zwierząt. Przekształcanie gruntów leśnych przez człowieka stanowi jedną z największych sił w globalnych zmianach środowiska zaburzającą ekosystem, prowadzącą m.in. do zmniejszenia różnorodności biologicznej, erozji gleby i zaburzenia obiegu wody w przyrodzie.
Do niedawna większość wylesiania miało miejsce w Europie, Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie. Obecnie ten problem rozszerzył się na inne kontynenty. Od roku 1620 na terenie Stanów Zjednoczonych wykarczowano około 90% pierwotnego drzewostanu:
Wylesianie odbywa się z wielu przyczyn, głównie z powodu niezrównoważonego komercyjnego wyrębu drewna, niekontrolowanych pożarów, a także jest traktowania jako sposobu powiększania terenu dla rolnictwa, hodowli bydła, przemysłu oraz budownictwa mieszkaniowego. Szacuje się, że około 46 tysięcy mil kwadratowych jest tracone każdego roku. Globalne porównanie pierwotnego zalesienia do stanu z roku 2005:
Większość pozostałych pierwotnych lasów, nietkniętych przez człowieka znajduje się w Kanadzie, Rosji, na Alasce oraz północnozachodniej części Amazonii.
Cztery główne efekty globalnego wylesiania:
1. Wymieranie gatunków
Około 70% roślin i zwierząt żyje w lasach, poprzez karczowanie lasów tracą swoje siedliska i przestrzeń życiową, co prowadzi do redukcji różnorodności biologicznej, skutkującą coraz częściej wymieraniem poszczególnych gatunków.
2. Zaburzenia obiegu wody i gazów w przyrodzie
Drzewa są ważną częścią ekosystemu – absorbują opady deszczu oraz dwutlenek węgla, produkując tlen i parę wodną uwalnianą do atmosfery. Drzewa także zmniejszają zanieczyszczenia wody i powietrza, pochłaniając część szkodliwych substancji.
3. Erozja gleby
Na terenach wykarczowanych dochodzi do erozji gleby - niszczenia terenu przez wiatr, wodę i słońce – poprzez co utrudniony jest wzrost nowych roślin. Bez systemu korzeniowego grunt jest niezwarty, co prowadzi podczas obfitych opadów deszczu do osunięć ziemi, lawin błotnych oraz powodzi spowodowanych mniejszą wchłanialnością podłoża gruntowego.
4. Pogorszenie warunków życiowych dla ludzi i zwierząt
Na obszary wylesionych zachodzi proces obniżania się poziomu wód gruntowych, co prowadzi do wysuszenia gruntów i ich pustynnienia – studnie, jeziora i rzeki obniżają swój poziom, z czasem może dojść nawet do całkowitego ich wyschnięcia. Uprawa roślin lub hodowla bydła dla miejscowej ludności staje się ogromnym problemem – pojawia się deficyt zarówno wody jak i jedzenia.
Najprostszym rozwiązaniem jest sadzenie nowych drzew. Chociaż ogromny wysiłek związany z taką akcją pomógłby złagodzić problemy wylesiania, nie jest w stanie ich rozwiązać - powrócenie do stanu pierwotnego lasu sprzed karczowania zajmuje od 60 do 100 lat. Zalesianie w Europie czy Ameryce nie zapobiegnie zanikowi ekosystemów lasów tropikalnych, będących domem dla wielu rzadkich gatunków roślin i zwierząt.
Źródło:
